Beschrijving
De serie Ra was een naoorlogse Zweedse elektrische lokomotief die was bedoeld voor korte sneltreinen. Daar wijst de de serienaam “Rapid” ook op. Dit boek van Trafik-Nostalgiska Förlaget uit Zweden is een complete geschiedenis van deze 10 locomotieven van de Statens Järnvägar (SJ). Het boek vergt wel een redelijke kennis van Zweeds, tenzij je genoegen neemt met plaatjes kijken en vreemde vertalingen uit Google Translate. Foto’s zijn er overigens genoeg! Een groot deel in kleur. De eerste locs nog nostalgisch voorzien van traditionele snor en gevleugeld wiel.
In het eerste hoofdstuk komt de achtergrond aan de orde. De keuze ging tussen een traditionele elektrische locomotief en een lichtgewicht draaistelloc. Er is uitgebreid aandacht voor de vormgeving van de loc. De eerste ontwerpen waren ronduit saai en blijkbaar geïnspireerd door de Zwitserse Re 4/4. Uiteindelijk zie je duidelijk de invloed van Amerikaanse locomotieven terug: de ronde neus van General Motors, maar ook een versie gebaseerd op de platte neus van Alco. Er volgen een aantal hoofdstukken over de techniek van de machine, zoals de draaistellen en de elektrotechniek. De proefritten met het eerste exemplaar worden besproken en de serie-bestelling van 1959 wordt beschreven. In de jaren ’70 hadden de locs al 1,5 miljoen kilometer op de teller, het prototype zelfs 2,5 miljoen. Dus modernisering was toen noodzakelijk. Naast verschillende technische aanpassingen en ergonomische verbeteringen voor de machinist is de meest in het oog springende modificatie de montage van nieuwe, veel kleinere, frontseinen. Ook opgenomen is een vrij uitvoerig hoofdstuk over de inzet met omloopschema’s en opsommingen van de trajecten. Het gebruik was eerst voor de topverbindingen tussen Stockholm, Göteborg, Malmö en Noorwegen. Vaak korte treinen van 5 á 6 rijtuigen waarvoor de loc was ontworpen. Langere treinen gaven problemen met wielslip en leidde tot vertragingen, vooral op trajecten met hellingen. Toen de status begon af te nemen, was er steeds meer sprake van alternatief gebruik voor bijzondere treinen, zoals bij voorbeeld de tentoonstellingstrein Kulturtåg in 1987/1988.
Het boek eindigt met de individuele geschiedenis van elke Rapid loc. Dat kan makkelijk met zo’n kleine serie. Bij iedere loc is een blokje opgenomen met zaken als fabrieksnummer, prijs, leveringsdatum en sloop, indien van toepassing, of nieuwe eigenaar(s). De laatste loc (Ra 991) van de SJ gingen in mei 1988 buiten dienst, maar enkele werden verkocht. Uiteindelijk hebben vier locs de sloper weten te vermijden. Het eerste exemplaar (Ra 846) is gerestaureerd en staat in het Zweedse spoorwegmuseum
Bron: NVBS Actueel juli 2026
Ook verkrijgbaar:
Beoordelingen
Er zijn nog geen beoordelingen.