Theodor Sanders, de vergeten compagnon van Berlage
12 februari 2026 - 19:45 tot 22:30
Leden: 5,00
Niet-leden: 5,00
Gebouw Railzicht
Stationsplein 299
Amersfoort

Theodor Sanders, de vergeten compagnon van Berlage

Presentatie door Arjan den Boer

Architect, ingenieur en ondernemer Theodor Sanders (1847-1927) zette zich onvermoeibaar in voor de vooruitgang op technisch, economisch en maatschappelijk gebied. Hij droeg veel bij aan de opbloei die Amsterdam eind negentiende eeuw doormaakte, een leertijd voor zijn jongere compagnon Berlage. Hij was zeer veelzijdig, maar toch raakte hij na zijn dood snel vergeten, in tegenstelling tot Berlage. In 1884 maakten zij een eerste ontwerp voor de Beurs.

Met internationale zakenpartners begon Sanders panorama’s en panoptica die leerzaam vermaak boden aan Amsterdammers, Kopenhagers en Parijzenaars. Zijn Noord-Hollandsche Tram bracht het toerisme naar Marken en Volendam. Zij aan zij met zijn vrouw Cateau Huidekoper, feministe en vegetariër, streed hij voor vrouwenkiesrecht, arbeidersrechten en onderwijsvernieuwing.

Arjan den Boer schreef een dik boek over Theodor Sanders en komt vertellen over zijn spoorweg-ondernemingen, zoals de Noord-Hollandsche Tramweg-Maatschappij, de Hollandsche Electrische-Spoorweg-Maatschappij (Haarlemmermeer­spoorlijnen) en zelfs zijn betrokkenheid bij de Ferrovia Circumetnea op Sicilië. Ook zijn grote tramplan voor Amsterdam, deels overgenomen door de Gemeentetram, komt aan bod.