Spoorgeschiedenis rondom Deventer

Presentatie van films van Paul van Agten

Paul van Agten heeft enkele films gemaakt over de spoorweggeschiedenis van Deventer. Hij zal zelf niet aanwezig zijn, maar we hebben een kopie van zijn films ontvangen zodat we die kunnen tonen. Het gaat om de volgende films:

Station Deventer (62 minuten)
Opdracht: Stichting Industrieel Erfgoed Deventer (SIED) 2023
In Deventer kruisen 2 spoorlijnen elkaar, waarvan de eerste in 1865 vanuit het zuiden arriveerde als staatslijn A (Arnhem-Leeuwarden). Afgezien van de fanfare en het vuurwerk, dat de entree van Deventer in de vaart der volkeren opluisterde, verliep dat tamelijk moeite- en geruisloos. Heel anders is dat met de oost-west lijn. Bijna vanaf het begin in 1887 verzorgt die de belangrijke internationale verbinding tussen Amsterdam en Berlijn en in de 20e eeuw ook tussen Londen en Berlijn. Toch is dat nooit de bedoeling geweest, kwam hij in geen enkel plan voor en is uitsluitend te danken aan een lokale maatschappij van enkele baronnen op de Veluwe (KNLS), plus een tikkeltje toeval en geluk.
Het station behoort ook tot de 50 stations, die door NS en ProRail zorgvuldig als monument worden behandeld. Dat heeft geleid tot een bijzondere samenwerking tussen NS en de Stichting Industrieel Erfgoed Deventer, waardoor het station zijn oorspronkelijke luiken op de eerste verdieping weer terugkreeg. Ook over dat project gaat deze film.

Station Deventer, de laatste luiken (3 minuten)
2025
De eerste luiken voor de ramen op de eerste verdieping van het station warn bedoeld als proef. Ze werden vervaardigd door vrijwiligers van de SIED en geplaatst in 2023.
Dankzij grote inzet van stationsmanager Bert van Mourik, besloten NS en ProRail de hele set luiken compleet te maken, wat in 2025 gebeurde. Daarover gaat dit filmpje.

De Brug die bleef (40 minuten)
Opdracht: ProRail 2014
De historie van de IJsselbrug in de oost-west lijn is nogal heftig: de huidige is al het derde exemplaar in 137 jaar. Met een schat aan historisch materiaal komt die geschiedenis in deze film tot leven.

Diepwanden voor de Deventer spoorbrug (16 minuten)
Opdracht: ProRail 2014
Als gevolg van project Ruimte voor de Rivier werden in 2014 vier (van elf) pijlers van de brug verstevigd met een bijzondere techniek: diepwanden. En ondertussen bleven de treinen gewoon doorrijden.
Een korte film toont hoe dit ging, zowel met beelden op locatie als animaties.